Raport z transformacji audytu

Raport dotyczący transformacji audytu w 2025 r., opublikowany przez Amerykański Instytut Biegłych Księgowych (AICPA), zawiera wnikliwą analizę ewolucji zawodu audytora finansowego w odpowiedzi na szybkie zmiany technologiczne, rosnące oczekiwania klientów i zwiększającą się presję regulacyjną.

Należy zauważyć, że raport ten odzwierciedla perspektywę AICPA / CPA — skupia się on przede wszystkim na zewnętrznych audytorach finansowych, a nie na audytorach wewnętrznych.

Jednak wiele wyzwań i wniosków ma charakter uniwersalny dla całej branży usług audytorskich.

Obraz autorstwa rawpixel.com na Freepik

Technologia

Raport potwierdza, że technologia audytowa szybko się rozwija, napędzana przez:

➡️ platformy chmurowe,

➡️ analizę danych,

➡️ automatyzację,

➡️ oraz rosnącą popularność eksperymentów z wykorzystaniem sztucznej inteligencji.

Jednak pomimo tych postępów:

➡️ 75% firm nie posiada formalnie udokumentowanego planu transformacji audytu,

➡️ prawie 25% w ogóle nie korzysta ze sztucznej inteligencji,

➡️ 22% nie stosuje żadnych zautomatyzowanych rozwiązań audytowych.

Wydajność

Firmy wyraźnie postrzegają wydajność jako główną motywację do transformacji:

➡️ skrócenie czasu trwania audytu,

➡️ zmniejszenie obciążenia administracyjnego,

➡️ lepsze wykorzystanie czasu pracy personelu.

Prawdziwa transformacja pozwala przeznaczyć zaoszczędzony czas na:

➡️ głębszą ocenę ryzyka,

➡️ uzyskanie dowodów o wyższej jakości,

➡️ lepszą ocenę profesjonalną,

➡️ oraz lepszy wgląd w sytuację klienta.

Audyt oparty na ryzyku

Chociaż audyt oparty na ryzyku od lat stanowi część standardów, wiele firm:

➡️ nadal nadmiernie polegają na dokumentacji z poprzedniego roku,

➡️ mają trudności z dostosowaniem procedur do aktualnego ryzyka,

➡️ uważają dokumentację ryzyka za trudną i czasochłonną.

Wskaźniki

Tradycyjne wskaźniki, takie jak:

➡️ godziny rozliczeniowe,

➡️ wykorzystanie,

➡️ realizacja,

stają się coraz mniej znaczące w audytach opartych na technologii.

Raport podkreśla pojawiające się wskaźniki, takie jak:

➡️ odpowiedzialność oparta na wynikach,

➡️ gotowość klienta,

➡️ marża audytowa na zlecenie,

➡️ rozliczenia oparte na wartości.

Ludzie, umiejętności i zarządzanie zmianą

Najważniejsze bariery transformacji audytu wskazane w raporcie to:

➡️ brak szkoleń personelu w zakresie zaawansowanych metodologii (66%),

➡️ niska jakość danych klientów (60%),

➡️ ograniczony dostęp do systemów klientów (53%),

➡️ ograniczenia budżetowe (53%).

Sama technologia nie wystarczy — ludzie muszą ją rozumieć, ufać jej i wiedzieć, jak z niej korzystać.

Z mojego doświadczenia wynika, że jeśli audytorzy chcą sprostać oczekiwaniom klientów, muszą:

➡️ dostarczać większą wartość,

➡️ w krótszym czasie,

➡️ dzięki lepszemu wykorzystaniu technologii.

Technologia zapewnia szybkość i wydajność — ale tylko wtedy, gdy audytorzy naprawdę ją rozumieją i prawidłowo stosują. Wymaga to nowych umiejętności, ciągłego uczenia się i zmiany sposobu myślenia.

Jedna rzecz jednak nie ulega żadnej zmianie:

➡️ Oczekiwania klientów dotyczące jakości i wartości pozostają niezwykle wysokie.

Żadna automatyzacja nie zrekompensuje słabej oceny sytuacji, złej oceny ryzyka lub braku profesjonalnego sceptycyzmu.

Link

Autor: Sebastian Burgemejster